Bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính (COPD) là bệnh lý hô hấp mạn tính liên quan đến hút thuốc lá, căn bệnh được xem như gánh nặng kinh tế đáng kể lên hệ thống chăm sóc sức khỏe toàn cầu. COPD ảnh hưởng cả các nước đã và đang phát triển. Vào năm 2010, số ca mắc COPD trên toàn thế giới khoảng 384 triệu, tương đương tần suất hiện mắc là 11.7%. COPD được dự đoán sẽ trở thành nguyên nhân tử vong đứng hàng thứ 3 vào năm 2020. Bài viết dưới đây của bệnh viện An Việt sẽ giúp bạn đọc tìm hiểu rõ hơn về vấn đề này.

1. COPD là gì?

COPD, viết tắt của Chronic Obstructive Pulmonary Disease, tức là Bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính. Trong đó: Bệnh Phổi là một tình trạng bệnh lý có tổn thương nhu mô phổi và đường dẫn khí; Tắc Nghẽn là luồng khí lưu thông ra vào phổi bị cản trở hoặc tắc nghẽn một phần; Mạn Tính là dai dẳng, kéo dài, không hồi phục và để lại nhiều di chứng.

Bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính là bệnh có thể phòng ngừa được. COPD là hậu quả của sự tổn thương phổi do tiếp xúc thường xuyên và trong thời gian dài với các chất độc hại như: Khói thuốc lá, không khí ô nhiễm, khói than củi..., phổ biến nhất là khói thuốc lá. Việc tránh tiếp xúc từ sớm, hoặc dừng hẳn hút thuốc lá có ý nghĩa lớn trong việc phòng tránh hoặc điều trị COPD.

2. COPD có phải là bệnh phổ biến?

Với thói quen hút thuốc lá còn phổ biến, tỷ lệ COPD ngày càng gia tăng, và gánh nặng bệnh tật do COPD ngày càng lớn ở Việt Nam. Trung bình cứ 100 người thì có 12 người mắc COPD. COPD chủ yếu gặp ở người trên 40 tuổi. Nhưng trên thực tế, tổn thương phổi đã xuất hiện và tiến triển dần dần từ những năm 20 tuổi, khi họ bắt đầu hút những điếu thuốc lá đầu tiên. Do đó, COPD gặp ở nam giới nhiều hơn nữ giới, do thói quen hút thuốc lá phổ biến hơn ở nam.
hen%20suyen%20do%20hut%20thuoc - Bác sĩ bệnh viện an việt: Kỳ 1: Bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính có phải là hen suyễn do thuốc lá?COPD gặp ở nam giới nhiều hơn nữ giới, do thói quen hút thuốc lá phổ biến hơn ở nam.
3. Triệu chứng của COPD là gì?

Nếu 4 triệu chứng điển hình của Hen suyễn là ho, khó thở, khò khè và nặng ngực, thì COPD cũng có các triệu chứng tương đương, nhưng có những điểm khác nhau về tính chất, như sau:

3.1. Ho

Ho thường là biểu hiện đầu tiên, có thể kèm theo khạc đàm hoặc không. Triệu chứng ho ban đầu có thể thoáng qua, tái đi tái lại, và dần dần diễn ra thường xuyên hơn. Người bệnh thường đổ lỗi triệu chứng ho này là do hút thuốc lá, và không cần phải đi khám hoặc chữa. Nhưng đến khi triệu chứng tiếp theo xuất hiện khiến họ bắt đầu thực sự lo lắng, đó là khó thở.

3.2. Khó thở và khò khè

Khó thở và khò khè xảy ra khi gắng sức, như là khi leo bộ lên cầu thang. Mức độ khó thở sẽ tăng dần, nhanh hay chậm tùy theo người bệnh còn tiếp tục hút thuốc hay không. Những hoạt động nặng hoặc cần mức gắng sức cao sẽ bị ảnh hưởng đầu tiên. Tiếp theo, các hoạt động sinh hoạt hàng ngày như tắm giặt, đi bộ sẽ bị hạn chế. Thậm chí ở giai đoạn cuối, người bệnh chỉ còn có thể ngồi và tập trung thở mà thôi. Triệu chứng khó thở khiến vận động bị hạn chế thường là nguyên nhân đi khám.

3.3. Khạc đàm

Khạc đàm thường đi kèm với ho. Đàm biểu hiện cho hiện tượng viêm do tổn thương mạn tính tại đường dẫn khí. Đàm có thể trong hoặc đục, màu trắng hoặc vàng hoặc xanh. Sự thay đổi về màu sắc đàm và tăng lên về lượng đàm khạc ra mỗi ngày có thể là báo hiệu của một đợt kịch phát COPD sắp xuất hiện. Trong một đợt kịch phát cấp tính của COPD, tất cả các triệu chứng trên đều biểu hiện rầm rộ hơn, nặng nề hơn. Ví dụ như khó thở và khò khè dữ tợn, nặng ngực, khả năng gắng sức giảm rõ rệt, ho khạc nhiều lần hơn với lượng đàm tăng lên và đàm đổi màu. Nguyên nhân dẫn đến các đợt kịch phát COPD thường gặp nhất là nhiễm virus hoặc vi trùng.
4. Nguyên nhân gây ra COPD là gì?

Hút thuốc lá là nguyên nhân chủ yếu gây ra các tổn thương mạn tính trong phổi và đường dẫn khí, sau nhiều năm sẽ tiến triển thành COPD. Các tổn thương này do hiện tượng viêm kéo dài trên bề mặt đường dẫn khí, gây ra phản xạ ho, tăng sản xuất đàm, và dần dần gây ra phá hủy các cấu trúc đàn hồi trong nhu mô phổi.

Hút thuốc lá xảy ra chủ yếu ở nam giới. Phụ nữ cũng có thể bị COPD với cơ chế tương tự như trên. Nhưng thông qua:

Hút thuốc lá thụ động: Người tiếp xúc với khói thuốc lá của những người khác, như người vợ và trẻ em có chồng/cha hút thuốc lá trong nhà. Tác hại của hít khói thuốc lá thụ động tương đương 90% của người hút thuốc lá thực sự.

Người đun nấu than/củi bếp: Khói sinh ra từ việc đốt than/củi (chất đốt sinh khối) cũng gây tác hại lên phổi và đường dẫn khí tương tự như khói thuốc lá.

Người tiếp xúc khói nhang: Việc tiếp xúc với khói nhang thường xuyên và mật độ dày đặc, như các tu sĩ trong đình/chùa/miếu thờ, cũng gây tác hại lên phổi và đường dẫn khí tương tự như khói thuốc lá.

Ô nhiễm môi trường: Bên cạnh đó, ô nhiễm không khí cũng góp phần gây ra COPD, hoặc làm nặng hơn tình trạng COPD sẵn có. Không khí ô nhiễm trong nhà như bụi bặm, mụi than (lò sưởi), các bụi hóa chất, nấm mốc...; không khí ô nhiễm ngoài nhà như khói bụi từ phương tiện giao thông, chất thải... Không khí ô nhiễm kết hợp với việc hút thuốc lá làm gia tăng khả năng mắc bệnh COPD.

Trên đây là các thông tin mà bệnh viên An Việt đã cung cấp. Nếu bạn có bất cứ câu hỏi nào hoặc cần tư vấn trợ giúp. Hãy liên hệ trực tiếp với Chuyên gia của chúng tôi theo Hotline 1900 2838. Bệnh viện An Việt luôn sẵn lòng giải đáp giúp bạn.

Xem thêm: Bệnh hen suyễn có tái lại không, Cách tự nhận biết bệnh hen suyễn



Nguồn: http://benhvienanviet.org/bac-si-benh-vien-an-viet-ky-1-benh-phoi-tac-nghen-man-tinh-co-phai-la-hen-suyen-do-thuoc-la-T21d0v362.htm